berryl nasıl hesaplar?

BLS 4.0 ve Open Food Facts’ten besin değerleri

Temel besinler için berryl, Alman gıda bileşimi veri tabanının (Bundeslebensmittelschlüssel, BLS) 4.0 sürümünü çevrilmiş adlarla kullanır. Veri tabanı Max Rubner Enstitüsü tarafından CC BY 4.0 lisansıyla yayımlanır. Markalı ürünler, örneğin bir barkod tarandıktan sonra, dünya çapında açık bir veri tabanı olan Open Food Facts’ten gelir (lisans ODbL); burada genellikle yalnızca kalori ve makro besin değerleri bulunur. berryl selenyum için ABD’nin USDA FoodData Central veri tabanını, kafein için de USDA’nın ve Alman Federal Risk Değerlendirme Enstitüsü’nün (BfR) verilerini kullanır.

Temel besinler her yerde aynıdır: bir elma, haşlanmış pirinç ya da haşlanmış yumurta Almanya’da ve Türkiye’de çok benzer değerlere sahiptir. Ülkendeki paketli ürünler için barkodu tara ya da etikete bak.

Hesaplamalar kesin değerlerle yapılır. Yuvarlama yalnızca ekranda gösterirken yapılır: kalori ve gram tam sayıya, tuz bir ondalığa, vitaminler ve mineraller en fazla iki ondalığa. Enerji kcal olarak gösterilir; 1 kcal yaklaşık 4,2 kJ’dür.

Takviyeler

Takviyelerde etiket esastır. Değerler ürün kataloğumuzdan gelir ya da berryl bunları fotoğrafından okur ve sen onaylarsın. İşaretlediklerin öğünlerine eklenir. Etkileşim notları ve plan görünümü, planladığın rutine göre hesaplanır.

Referans değerleri ve üst sınırlar

Bir değerin “uygun” olup olmadığını anlamak için berryl, ayarlarda seçtiğin referans değerleriyle karşılaştırır: EFSA (Avrupa Birliği), NIH (ABD) veya DGE (Almanya, Avusturya, İsviçre). Türkiye’de ve Avrupa’da uygulama varsayılan olarak EFSA değerlerini kullanır. Değerler yaşa ve cinsiyete göre değişir. Uzmanlar için ayrıca çalışmalara dayanan hedef değerler de vardır. Bunları açıkça kendi sorumluluğunda kullanırsın; dayandıkları bilimsel kanıtları kendin kontrol etmelisin. Bu sitede örnek olarak yetişkin erkekler için EFSA değerlerini kullanıyoruz.

NIH değerleriyle bazı rakamlar değişir: örneğin kilo başına 0,8 g protein, 31–50 yaş arası erkekler için 420 mg magnezyum ve 8 mg demir.

Üst sınırlar için berryl EFSA değerlerini kullanır, örneğin yetişkinler için günde 100 µg (4000 IU) D vitamini; ABD’deki sınır da aynıdır. D vitamini veya kalsiyum gibi yalnızca uzun vadede sorun oluşturan besin öğelerinde berryl birkaç günün ortalamasını (haftalık ortalama) karşılaştırır. Takviyelerden gelen magnezyum gibi diğerlerinde her gün tek tek değerlendirilir. Bazı üst sınırlar gıdalar için değil, yalnızca takviyeler için geçerlidir. Örneğin magnezyumda EFSA’nın 250 mg’lık sınırı yalnızca takviyelerden ve zenginleştirilmiş gıdalardan gelen magnezyum için geçerlidir (takviyelerden gelen magnezyum için ABD sınırı 350 mg’dır).

Bazı ülkeler kendi referans değerlerini yayımlar; uygulama bunları henüz ayrı bir seçenek olarak sunmuyor. Protein ve lif değerleri Protein ve lif sayfasındadır.

Uygulamadaki notlar

Uygulamadaki notlar, örneğin birkaç üründen gelen toplam bir üst sınırı aştığında gösterilenler, berryl ekibinin güncel tuttuğu sabit kurallardır. Her biri adı belirtilen bir kaynağa dayanır. Bu notları yapay zekâ yazmaz, dolayısıyla uydurma bir not da çıkamaz.

Sınırlar

• Fotoğraflar ve porsiyonlar tahmindir. Her miktarı düzeltebilirsin.
• Referans değerleri sağlıklı kişiler içindir. Gebelik ve emzirme döneminin kendi değerleri vardır; yaşam evreni profilinde belirtebilirsin. Bir hastalığın varsa doktorunla ya da diyetisyeninle konuş.
• berryl bilgi verir ve teşhis koymaz.

Güncelleme: Ekim 2026.